คณะรัฐมนตรี เห็นชอบแก้กฎหมายข้อมูลข่าวสารราชการ
คณะรัฐมนตรี เห็นชอบแก้กฎหมายข้อมูลข่าวสารราชการ ส่งเสริมประชาชนตรวจสอบภาครัฐ คุ้มครองข้อมูลความมั่นคง
วันที่ 24 มี.ค.64 นางสาวรัชดา ธนาดิเรก รองโฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี เปิดเผยหลังการประชุมคณะรัฐมนตรี (ครม.) เมื่อวานนี้ ว่า สืบเนื่องจากพระราชบัญญัติข้อมูลข่าวสารของราชการ พ.ศ. 2540 บังคับใช้มาเป็นเวลานาน ทำให้บทบัญญัติบางประการไม่สอดคล้องกับสภาพการณ์ปัจจุบัน และยังขาดหลักเกณฑ์การบังคับใช้กฎหมายเพื่อคุ้มครองสิทธิของประชาชนในการรับรู้และการเข้าถึงข้อมูลข่าวสารสาธารณะ ดังนั้น ครม. จึงเห็นชอบร่างพระราชบัญญัติข้อมูลข่าวสารของราชการ (ฉบับที่ ..) พ.ศ. …. ซึ่งเป็นการแก้ไขเพิ่มเติมพระราชบัญญัติฉบับเดิม พ.ศ. 2540 เพื่อให้การบังคับใช้กฎหมายมีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น โดยกำหนดให้เป็นกฎหมายกลางในการกำหนดหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขการเข้าถึงข้อมูลข่าวสารสาธารณะของราชการ กำหนดมาตรการคุ้มครองข้อมูลความมั่นคงของรัฐและข้อมูลอันเป็นความลับของราชการ กำหนดหลักเกณฑ์เกี่ยวกับข้อมูลข่าวสารส่วนบุคคล รวมทั้งปรับปรุงองค์ประกอบและอำนาจหน้าที่ของคณะกรรมการข้อมูลข่าวสารของราชการและคณะกรรมการวินิจฉัยการเปิดเผยข้อมูลข่าวสารให้มีความเหมาะสม ซึ่งมีสาระสำคัญ อาทิ
1. หน่วยงานของรัฐมีหน้าที่ส่งข้อมูลข่าวสารสาธารณะลงประกาศในราชกิจจานุเบกษา และเผยแพร่หรือเปิดเผยข้อมูลข่าวสารสาธารณะผ่านระบบดิจิทัล
2. กรณีหน่วยงานของรัฐไม่ประกาศข้อมูลข่าวสารไว้ให้ประชาชนตรวจดู ไม่จัดหาข้อมูลข่าวสาร ปฏิบัติหน้าที่ล่าช้า หรือฝ่าฝืนไม่ปฏิบัติตาม พ.ร.บ.นี้ ประชาชนสามารถใช้สิทธิร้องเรียนต่อคณะกรรมการข้อมูลข่าวสารของราชการได้
3. ข้อมูลข่าวสารที่ห้ามเปิดเผย เช่น
1) ข้อมูลที่อาจเกิดความเสียหายต่อสถาบันพระมหากษัตริย์และข้อมูลการถวายความปลอดภัย
2) ข้อมูลความมั่นคงของรัฐ เช่น ด้านการทหารและการป้องกันประเทศ ด้านข่าวกรอง ด้านการป้องกันและปราบรามการก่อการร้าย ด้านการต่างประเทศที่เกี่ยวกับความมั่นคงของรัฐ ด้านการรักษาความปลอดภัยบุคคลและข้อมูลความมั่นคงของรัฐด้านอื่นตามที่กำหนด
4. ข้อมูลข่าวสารที่เจ้าหน้าที่รัฐใช้ดุลพินิจในการเปิดเผย เช่น ข้อมูลที่อาจเกิดความเสียหายต่อความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ ความมั่นคงทางเศรษฐกิจหรือการเงินการคลังของประเทศ โดยเจ้าหน้าที่รัฐอาจมีคำสั่งไม่ให้เปิดเผยข้อมูลก็ได้
5. กรณีที่เจ้าหน้าที่รัฐมีคำสั่งไม่ให้เปิดเผยข้อมูลข่าวสารใด หรือมีคำสั่งไม่รับฟังคำคัดค้าน ผู้ร้องสามารถอุทธรณ์ต่อคณะกรรมการวินิจฉัยเปิดข้อมูลข่าวสารได้ ภายใน 15 วัน
6. กำหนดให้มีคณะกรรมการ 2 ชุดคือ
1) คณะกรรมการข้อมูลข่าวสารของราชการ มีอำนาจหน้าที่ในการกำกับดูแล ให้คำแนะนำ และคำปรึกษาเกี่ยวกับการดำเนินการของเจ้าหน้าที่รัฐหรือหน่วยงานของรัฐ
2) คณะกรรมการวินิจฉัยการเปิดเผยข้อมูลข่าวสารสาขาต่าง ๆ มีอำนาจหน้าที่พิจารณาวินิจฉัยอุทธรณ์คำสั่งไม่ให้เปิดเผยข้อมูลข่าวสาร คำสั่งไม่รับฟังคำคัดค้าน คำสั่งไม่แก้ไขเปลี่ยนแปลงหรือลบข้อมูลข่าวสารส่วนบุคคล ทั้งนี้ หากผู้อุทธรณ์ไม่เห็นด้วยกับคำวินิจฉัยของคณะกรรมการวินิจฉัยฯ สามารถยื่นฟ้องต่อศาลปกครองได้ ภายใน 30 วัน
นางสาวรัชดา กล่าวด้วยว่า กฎหมายฉบับนี้เป็นการเปิดโอกาสให้ประชาชนเข้าถึงข้อมูลข่าวสารสาธารณะ และส่งเสริมให้ประชาชนมีส่วนร่วมในการตรวจสอบการทำงานของหน่วยงานรัฐได้อย่างมีประสิทธิภาพ ส่งผลให้การดำเนินงานของรัฐต้องโปร่งใส ตรวจสอบได้ เป็นไปตามหลักธรรมาภิบาล ซึ่งจะทำให้เกิดความคุ้มค่าในการใช้จ่ายงบประมาณและการพัฒนาประเทศ
ที่มา : https://www.thaigov.go.th/news/contents/details/40282